جراحی تعویض کامل مفصل زانو

جراحی تعویض کامل مفصل زانو

جراحی تعویض کامل مفصل زانو

اگر مفصل زانوی شما به دنبال التهاب مفصل یا آسیب دچار نقص شده باشد ممکن است در انجام فعالیتهای ساده مثل راه رفتن و صخره نوردی ناتوان شوید. در شرایطی حتی در حالت استراحت و دراز کشیده هم احساس درد خواهید داشت.
اگر درمانهای غیر جراحی مثل دارو درمانی و استفاده از وسایل کمکی جهت راه رفتن دیگر مفید نباشد ممکن است ناگزیر شوید که درمان جراحی تعویض کامل مفصل زانو را انتخاب کنید.
جراحی تعویض کامل مفصل زانو در سال ۱۹۶۸ انجام شد. بعد از آن به مرور تکنیکها و وسایل پروتزی رو به پیشرفت گذاشتند و به همین ترتیب اثر بخشی آن نیز بهبود یافتهاست.
درمان تمام پروسیجرهای درمانی عمل تعویض مفصل زانو از موفقیت آمیزترینهای آنها است. طبق آمارهای آژانس مراقبتهای سلامتی و کیفیت آن، هر ساله در ایالات متحده بیش از ۶۰۰ هزار عمل تعویض مفصل زانو انجام میشود.
فرقی ندارد که بعد از کلی دوندگی برای درمان، تازه فکر انجام جراحی تعویض مفصل زانو افتاده اید یا در ابتدای راه هستید و از همین ابتدا به انجام این جراحی فکر میکنید، در هر دو حالت این مقاله به شما کمک میکند اطلاعات جامعی از این نوع جراحی به دست آورید.

 آناتومی مفصل زانو

آناتومی زانو در حالت نرمال. در حالت عادی تمام این اجزا در کنار هم فعالیت میکنند تا تشکلی با عملکرد طبیعی و حرکت روان شکل دهند.

 

زانو بزرگترین مفصل بدن است که لازمه داشتن زانوهای سالم هم داشتن برنامه منظم برای فعالیتهای روزمره است. زانو در واقع از اتصال قسمت انتهایی استخوان ران (فمور) و قسمت ابتدایی استخوان ساق پا (تیبیا) و کشکک زانو (پتلا) پدید میآید.
قسمت انتهایی و قابل لمس این سه استخوان جایی است که توسط غضروف مفصلی (ماده ای نرم که استخوان را کاور کرده، از آن محافظت میکند و مانع از حرکات آزادانه آن میشود.) پوشانده شده است.
مینیسک بین استخوان ران و استخوان تیبیا تعبیه شدهاست. این پلهای c شکل به عنوان”جاذب ضربه” عمل کرده و مانند بالشی نازک سبب عایق شدن مفصل زانو میشوند. رباطهای صلیبی بزرگ، استخوان تیبیا و فمور را به هم متصل نگه داشته و سبب ثبات ساختار خواهد بود و عضلات طویل ران سبب قدرت بخشیدن به آن هستند.
تمام فضای داخلی زانو با ماده ای تحت عنوان غشاء سینوویال پر شده است. این ماده سبب تولید ماده ای میشود که عامل لغزندگی غضروف است و اصطکاک را تا حد صفر، در یک زانوی سالم کاهش میدهد.
در حالت نرمال تمام این اجزاء طبق یک نظم و ریتم خاص کار میکنند؛ اما آسیب و بیماریها میتوانند سبب بر هم خوردن این نظم و بروز درد، ضعف عضلانی و کاهش عملکرد شوند.

علل

شایعترین علت درد شدید و ناتوانی از حرکت مفصل، آرتریت (التهاب مفصل) است.

 التهاب استخوان مفصل:

این نوع التهاب مفصل نوعی از فرسودگی وابسته به سن است که در افراد ۵۰ ساله و مسنتر از آن رخ میدهد اما رخ دادن آن در افراد جوان هم بعید نیست. غضروفی که سبب عایق کردن استخوان زانو میشود به دنبال سایش و فرسایش از بین میرود. از آن پس استخوانهای زانو به هم ساییده شده و همین سایش سبب بروز درد و ناراحتی در قسمت زانو میشود.

روماتیسم مفصلی (آرتریت روماتوئید)

این اختلال نوعی بیماری است که در آن غشایی که تولید ماده سینوویال را بر عهده دارد به دنبال التهاب نازک شده و ناکارآمد میشود. همین التهاب شدید میتواند سبب آسیب به غضروف و حتی از بین بردن مفصل، درد و ناراحتی شود. روماتیسم مفصلی شایعترین نوع از دستهای از اختلالات است که در اصطلاح”آرتریت التهابی” نامیده میشوند.

آرتریت پس از تروما

این اختلال میتواند به دنبال آسیبهای شدید رخ میدهد.
شکستگی در استخوانهایی که زانو را احاطه میکنند یا از هم گسیختگی رباطهای زانو ممکن است به مرور زمان سبب آسیب به غضروف مفصلی و به دنبال آن بروز زانو درد و محدودیت عملکرد شود.

جراحی تعویض کامل مفصل زانو

استئو آرتریت (التهاب استخوان مفصل) اغلب سبب ساییدگی استخوانهای مفصل میشود. خارهای استخوانی (اسپور) از عواقب شایع این نوع آرتریت اند.

مراحل تعویض مفصل زانو

جراحی تعویض مفصل زانو که آرتروپلاستی زانو هم نامیده میشود را بهتر است جراحی ترمیم روکش زانو بنامیم چون در این عمل فقط قسمت سطحی استخوانها ترمیم و تعویض میشوند.

در پروسیجر تعویض مفصل زانو ۴ مرحله داریم:
۱. آماده سازی استخوان: قسمت آسیب دیده استخوان انتهایی فمور (ران) . تیبیا (ساق) به همراه بخشهایی جزئی از قسمتهای عمقی برداشته میشود.
۲. تعبیه کردن پروتز مصنوعی: قسمتهای خالی شده از غضروف استخوان توسط پروتزهای مصنوعی جایگزین میشود که سطح مفصل را کامل مانند روز اول پر میکند. این نوع پروتزها میتوانند توسط سیمان استخوانی یا به روش دیگری به استخوان وصل شوند
۳. بازسازی کشکک زانو: قسمت زیرین پتلا (کشکک زانو) بریده و برداشته میشود سپس با یک پروتز پلاستیکی ترمیم میشود. بسته به مورد، برخی جراحان عمل ترمیم روکشی انجام نمیدهند.
۴. جا سازی فضا دهنده میان مفصل: فضا ساز وسیله ای است که بین دو پروتز تعبیه میشود تا سطحی صاف و لیز ایجاد کند و مفصل از نظر حرکتی مشکلی نداشته باشد.

جراحی تعویض کامل مفصل زانو

سمت چپ، استخوان استئو آرتریت شدید. سمت راست: قسمت دچار آرتریت غضروف به همراه بخشهایی از استخوان زیرین برداشته شده و قسمت انتهایی فمور و تیبیا با پروتز مصنوعی روکش شده است. فضا ساز پلاستیکی بین دو پروتز در مفصل وارد میشود. اجزاء کشکک زانو به وضوح مشخص نیستند.

آیا عمل جراحی تعویض کامل مفصل زانو برای شما لازم است؟

انتخاب اینکه آیا باید جراحی تعویض کامل مفصل زانو را انجام دهید یا نه تصمیم مشترکی است که باید بین شما، پزشک خانوادگیتان و پزشک ارتوپدی شما گرفته شود. ممکن است پزشکتان شما را به یک پزشک جراح ارتوپدی ارجاع دهد تا در صورت مفید بودن این عمل از آن بهره ببرید.

چه زمانی لزوم جراحی مطرح میشود؟

جراحی تعویض کامل مفصل زانو

دفورمیتی; خم شدن زانو

دلایل بسیاری وجود دارد که به خاطر آنها پزشکتان جراحی تعویض کامل مفصل زانو را توصیه کند.
افرادی که اغلب اندیکاسیون انجام عمل تعویض کامل مفصل زانو هستند، عموما شرایط زیر را دارند:

o درد شدید زانو یا اذیتی که حتی در انجام فعالیتهای روزمره ناتوانتان کند؛ مثل راه رفتن، صخره نوردی یا حتی بلند شدن و نشستن روی صندلی. ممکن است توانایی راه رفتن حتی به مدت کوتاه را بدون اینکه درد تجربه کنید، نداشته باشید و حتما لازم است از چوب دستی یا واکر استفاده کنید.
o درد متوسط تا شدید هنگام استراحت یا حتی حین خواب
o تورم و التهاب مزمن زانو که با استراحت و دارو درمان نمیشود.
o دفورمیتی در شکل ظاهری زانو، خم شدن به سمت داخل یا خارج زانو
o عدم بهبود قابل ملاحظه پس از درمان دارویی و استفاده از داروهای ضد التهاب، تزریق کورتیزون، تزریق روان کننده مفصل، فیزیوتراپی و سایر جراحیها.

کاندید جراحی

در مورد محدودیت عمل جراحی تعویض کامل مفصل زانو بحث سن یا وزن خاصی مطرح نیست.
توصیه های جراحی متناسب با شدت درد و ناتوانی بیمار است و نه سن او! اکثر بیماران که تحت عمل جراحی تعویض کامل مفصل زانو قرار میگیرند در رنج سنی ۸۰-۵۰ سال قرار دارند. جراحان ارتوپدی هر بیمار را منحصر به فرد در نظر گرفته و مشکل اورا به بقیه تعمیم نمیدهند.
عمل تعویض کامل مفصل زانو در تمام سنین موفقیت آمیز بوده است. از بیمار نوجوان با آرتریت جوانان گرفته تا بیمار مسن با آرتریت تخریب کننده (دژنراتیو)

 

در قسمت دوم این مقاله در باره مزایا و معایب جراحی تعویض مفصل زانو بخوانید

در قسمت سوم این مقاله درباره مراقبت های بعد از جراحی تعویض مفصل زانو بخوانید

اشتراک گذاری پست